Διαβάζεται σε 3′
πώς χαρτογραφείται ο κοινωνικός αποκλεισμός;
η επαναστατική Γεωγραφία του Γουίλιαμ Μπαντζ και η σχέση της με τα κινήματα
της Σοφίας Σεπετζή
Ο ριζοσπάστης γεωγράφος Γουίλιαμ Μπαντζ, υπήρξε πρωτοπόρος της ριζοσπαστικής γεωγραφίας, με το έργο του να επικεντρώνεται στις κοινωνικές ανισότητες και την καταπίεση των αποκλεισμένων.

ο χάρτης του Μπαντζ που απεικόνιζε τη ροή των χρημάτων των ενοικίων, από τις φτωχές γειτονιές των αφροαμερικανών προς τα πλούσια προάστια. Πηγή jacket2.org
Ο γεννημένος στο Ουισκόνσιν επιστήμονας, υπηρέτησε στην 5η Στρατιά των ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του πολέμου της Κορέας. Οι εικόνες φρίκης που αντίκρυσε τον ώθησαν να εμπαιδώσει τις αντιπολεμικές του απόψεις που τον συντρόφεψαν ως το τέλος.
Ολοκλήρωσε το μεταπτυχιακό του στο Πανεπιστήμιο του Ουισκόνσιν το 1955 και απέκτησε διδακτορικό στην Ποσοτική Γεωγραφία, στο Πανεπιστήμιο της Ουάσιγκτον το 1960.
Η Ποσοτική Γεωγραφία είναι ένα παρακλάδι της γεωγραφικής επιστήμης, που δίνει έμφαση στην κοινωνική χαρτογράφηση, την απεικόνιση δηλαδή μέσω χαρτών των κοινωνικών προβλημάτων.
Στην ταραγμένη δεκαετία του 60, όταν η νεολαία των ΗΠΑ βρισκόταν συνεχώς στο δρόμο και τα κινήματα ενάντια στον πόλεμο του Βιετνάμ και υπέρ των Πολιτικών Δικαιωμάτων μεσουρανούσαν, ο Μπαντζ απέδειξε ότι η χαρτογράφηση μπορεί να είναι μια βαθιά πολιτική πράξη.
οι συνέπειες της αποβιομηχάνισης στο Ντιτρόιτ
Ο Μπαντζ επικεντρώθηκε στην ανάδειξη των προβλημάτων διαβίωσης της μαύρης κοινότητας, πραγματοποιώντας επαναστατικές έρευνες που ανέδειξαν τις τραγικές συνθήκες ζωής και τον βαθύ ρατσισμό που αντιμετώπιζαν οι μαύροι κάτοικοι των αμερικανικών μεγαλουπόλεων.
Στις αρχές της δεκαετίας του 60, ξεκίνησε να εργάζεται στο Πανεπιστήμιο του Ντιτρόϊτ, την μεγαλούπολη του Μίσιγκαν που αποτελεί ίσως το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα αστικής παρακμής στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι συνέπειες της αποβιομηχάνισης που εντάθηκε τη δεκαετία του 50, ήταν καταστροφικές για τις φτωχότερες εργατικές γειτονιές της πόλης.

ο περιβόητος Χάρτης των Αρουραίων, που αποδείκνυε τις τραγικές ελλείψεις υπηρεσιών καθαριότητας και υγιεινής στις περιοχές των μαύρων. Πηγή Jacket2.org
Δημιουργώντας το 1962 το πρότζεκτ ‘Detroit Geographical Expedition and Institute – DGEI’, ο Μπαντζ συνεργάστηκε με μια εκ των ηγετών της αφροαμερικανικής κοινότητας, την Γκουέντελιν Γουόρεν, ώστε να καταδείξουν γεωγραφικά τις συνέπειες της αποβιομηχάνισης ειδικά στις γειτονιές της μαύρης κοινότητας.
Οι μαύροι κάτοικοι και ιδιαίτερα τα παιδιά, συμμετείχαν αποφασιστικά στην έρευνα που οδήγησε στη δημιουργία κοινωνικών χαρτών που θεωρήθηκαν επανάσταση στις κοινωνικές επιστήμες, ανοίγοντας έναν νέο δρόμο για τη Γεωγραφία και τη Χαρτογράφηση.
χάρτες για τον κοινωνικό αποκλεισμό
Μία από τις πιο γνωστές μελέτες του DGEI ήταν η χαρτογράφηση των παιδικών θανάτων στο Ντιτρόιτ. Ο Μπαντζ και η ομάδα του κατέγραψαν γεωγραφικά τις περιοχές με τα υψηλότερα ποσοστά παιδικής θνησιμότητας, αποκαλύπτοντας ότι αυτές συνέπιπταν με τις πιο φτωχές και κυρίως Αφροαμερικανικές γειτονιές.
Ο χάρτης των επιθέσεων από αρουραίους, έκανε αίσθηση συνολικά στην αμερικανική κοινή γνώμη, αφού απέδειξε πως οι φτωχές γειτονιές του Ντιτρόιτ στερούνταν στοιχειωδών υπηρεσιών καθαριότητας και υγειονομικής περίθαλψης. υγειονομικές.
Ένα άλλο χαρακτηριστικό παράδειγμα της κοινωνικής Γεωγραφίας και Χαρτογράφησης την οποία εφάρμοσε ο Μπαντζ, ήταν ο χάρτης που ανέδειξε την κατεύθυνση των χρημάτων από τα ενοίκια, όπου αποτυπώθηκε ξεκάθαρα η ροή των εισοδημάτων από τις φτωχές γειτονιές προς τα πλούσια προάστια.
Μέσα από αυτή τη χαρτογραφική ανάλυση, ανέδειξε τη σύνδεση της χωρικής περιθωριοποίησης με τις κοινωνικοοικονομικές συνθήκες, τονίζοντας ότι η γεωγραφία δεν είναι ουδέτερη αλλά βαθιά πολιτική.
η σύνδεση με την εξέγερση του αφροαμερικανικού γκέτο
Όλα αυτά συνέβαιναν με φόντο την τεράστια κοινωνική έκρηξη: Τον Ιούλη του 1967 έλαβε χώρα η εξέγερση των μαύρων στο γκέτο του Ντιτρόϊτ, με απολογισμό 43 νεκρούς και ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα, τα οποία είχε πριν χαρτογραφήσει κοινωνικά η ομάδα του DGEI, να έχουν παραδοθεί στις φλόγες.

Η γεωγραφική απεικόνιση των ατυχημάτων στις περιοχές των μαύρων, εξαιτίας της ανυπαρξίας δομών ασφαλούς διέλευσης. Ο συγκεκριμενος χάρτης χρησιμοποιήθηκε ως σύμβολο των αφροαμερικανών εξεγερμένων του γκέτο του Ντιτρόιτ, τον Ιούλη του 1967. Πηγή jacket2.org
Έτσι ο Μπαντζ και η ομάδα του, έγιναν η φωνή των κατατρεγμένων αφροαμερικανών του Μίσιγκαν, αποδεικνύοντας πως ακόμα και οι επιστήμονες, συνειδητά ή ασυνείδητα, διαλέγουν πλευρά στην κοινωνική διαπάλη.
Ο πύρινος λόγος των μαθημάτων του και οι ριζοσπαστικές του δράσεις, είχαν ως συνέπεια την φυγή του στον Καναδά, αφού του ήταν αδύνατο να βρει δουλειά στις Ηνωμένες Πολιτείες λόγω της κοινωνικής του δράσης.
Πέθανε τον Οκτώβρη του 2013, μένοντας ενεργός πολιτικά ως το θάνατό του μέσα και από το Κομμουνιστικό Κόμμα του Κεμπέκ, του οποίου υπήρξε εκπρόσωπος.



