H Eliana One Woman Band, κατά κόσμο Ελιάνα Νικολοπούλου, μιλά στη ntuntuka για τους ανθρώπους – ορχήστρες, τα blues και τους πολιτικοποιημένους καλλιτέχνες, την Παλαιστίνη και τους διεθνείς διαγωνισμούς στους οποίους έχει βραβευτεί

τη συνέντευξη πήρε ο Γιώργος Κασαμπαλάκος

Ελιάνα, είσαι μια ξεχωριστή περίπτωση καλλιτέχνη. Ανήκεις σε αυτούς που είναι μια μπάντα μόνοι τους, παίζεις κιθάρα, καραμούζα (kazoo), ντραμς και τραγουδάς ταυτόχρονα. Πόσο δύσκολο είναι αυτό;

Είναι πιο εύκολο απ’ ότι φαίνεται.. Συντονίζεται το σώμα σου έτσι ώστε να κάνει συγκεκριμένες κινήσεις, μοιάζει σαν να χορεύεις, οπότε θέλοντας και μη γκρουβάρεις.

Υπάρχουν αρκετοί καλλιτέχνες που ασχολούνται με το “one man/woman band-άνθρωπος ορχήστρα” παγκοσμίως και εγχώρια. Ιδιαίτερα σε χώρες της Λατινικής Αμερικής υπάρχει αρκετή κινητικότητα.

Κάθε χρόνο οργανώνεται μέσω social media το monobanda fest από κάποιους Αργεντίνους (αν δεν κάνω λάθος), οι οποίοι μαζεύουν βιντεοσκοπημένο υλικό από καλλιτέχνες οne man band και το προβάλουν στο φεστιβάλ που γίνεται σε κάποια κεντρική πλατεία της Αργεντινής.

Σημέρα αρκετοί καλλιτέχνες από διαφορετικά είδη μουσικής (pop, ηλεκτρονική, κλπ),  στρέφονται προς το one man/woman band. Πιθανόν να ευθύνεται και ο σύχρονος, γρήγορος και πολλές φορές εξοντωτικός τρόπος ζωής που δεν αφήνει χρόνο για να συντονιστούν πολλοί άνθρωποι, να συναντηθούν και εν τέλει να δημιουργήσουν.

Βεβαίως είναι μια μορφή μουσικής παράστασης που υπάρχει πάρα πολλά χρόνια, και διασκεδάζει τόσο τον καλλιτέχνη όσο και τον θεατή, δεν ανακαλύψαμε τον τροχό.

Από τι ηλικία παίζεις μουσική και πότε ξεκίνησες ως Eliana one woman band? 

Δεν θυμάμαι ακριβώς.. Από Τρίτη, Τετάρτη δημοτικού άρχιζα να παίζω πιάνο, επειδή είχαμε στο σπίτι λόγω της μητέρας μου που ήξερε να παίζει κανονικά.

Αργότερα στο Γυμνάσιο έπιασα κιθάρα στα χέρια μου και άρχισα να παίζω, έκανα και κάποια μαθήματα για μικρό σχετικά χρονικό διάστημα αλλά κυρίως η μουσική ήταν μια συντροφιά και ένας δημιουργικός τρόπος διεξόδου και έκφρασης.

Μετακομίζοντας Αθήνα για σπουδές ξεκίνησα να κάνω λαιβ μόνη μου με μία κιθάρα, αλλά στην πορεία  γνώρισα άτομα που είχαμε παρόμοια ακούσματα, κυρίως μπλούζ, και αρχίσαμε να παίζουμε μαζί φτιάχνοντας το σχήμα Blues Vibes με τον Θάνο Κόλλια, τον Έντι Καρελιώτη και αργότερα τον Ιγνάτιο Καραμιχάλη. Παράλληλα συνέχιζα να εμφανίζομαι και σόλο.

Από την εφηβεία είχα αρχίσει να γράφω στιχάκια που αργότερα εξελίχθηκαν σε τραγουδάκια και μαζεύτηκαν όλα μαζί σε ένα άλμπουμ (Sweet Fellow) το 2017. Ηχογραφήθηκαν στο σπίτι του Γιώργου Κόλλια στο Μπραχάμι. Τότε ξεκίνησε το one woman band και εξελίχθηκε στο τωρινό «τσίρκο».

Δείχνεις μια ιδιαίτερη αγάπη για τα blues. Τι σημαίνει για σένα αυτή η μουσική?

Είναι μία ντόμπρα, πηγαία μουσική. Δωρική, ξεκάθαρη και συγκεκριμένη, χωρίς φιοριτούρες και δήθεν “political correct” λόγο. Μια όαση πολλές φορές στην σημερινή πραγματικότητα.

Από τα τραγούδια σου, συμπεραίνουμε πως είσαι κοινωνικά ευαίσθητη και πολιτικοποιημένη. Πόσο εύκολο είναι αυτό για κάποιον νέο καλλιτέχνη που θέλει να ακουστεί η δουλειά του?

Επειδή ζούμε, λειτουργούμε, υπάρχουμε σε ένα ακραία νεοφιλελεύθερο σύστημα που ο Θεός είναι το χρήμα και το Άγιο Πνεύμα η κερδοφορία, είναι αρκετά δύσκολο για καλλιτέχνες χωρίς οικονομικούς πόρους, διασυνδέσεις και γενικότερα διευκολύνσεις να προβάλουν και να προωθήσουν original υλικό. Ιδιαίτερα υλικό που να έχει μη εμπορική κατεύθυνση.

Πλέον όταν μιλάμε για εμπορικό τραγούδι, δεν έχει να κάνει με το είδος της μουσικής. Αυτός ο διαχωρισμός ανήκει σε μια προηγούμενη περίοδο. Έχει να κάνει με την προσαρμογή της μουσικής αλλά και των τεχνών γενικότερα στον κόσμο των social media και του tik tok.

Είναι εμπορικό κάτι στην τέχνη σήμερα αν καταφέρει στα 3 δευτερόλεπτα να τραβήξει την προσοχή του χρήστη. Είναι εμπορικό ένα κομμάτι ποπ-τραπ γιατί μπορεί να τεμαχιστεί και να δώσει content στα 3 δευτερόλεπτα. Ο τρόπος που εξελίσεται η ζωή μας μέσω των αλγορίθμων των social media επιρεάζει την ίδια την μουσική σύνθεση.

Οπότε δεν είναι καθόλου εύκολο. Παρ’ όλα αυτά υπάρχουν αξιόλογα παραδείγματα από καλλιτέχνες σε διάφορα σημεία του πλανήτη που κοπιάζουν για μια καλλιτεχνική δημιουργία κόντρα σε αντιξοότητες και παράγουν φοβερά έργα με ουσία, που δεν έχουν σε τίποτα να ζηλέψουν από τις υπερπαραγωγές των «διασήμων».

Πριν λίγο καιρό έπαιξες στο ‘To Pano Spiti’ στην Αλεξάνδρας. Γενικά, είσαι μια καλλιτέχνιδα που δεν “κάθεται καλά” , όπως λέει κι ένα από τα τραγούδια που αγαπάς να ερμηνεύεις. Παίζεις σε σκηνές, σε φεστιβάλ, σε κάμπινγκ και με επιτυχία. Υπάρχει κοινό και υποστήριξη στην Ελλάδα για μουσικούς σαν κι εσένα?

Όσον αφορά το αν υπάρχει κοινό, είναι μια μεγάλη κουβέντα που άνοιξε στην πραγματικότητα στο δημόσιο διάλογο πριν από 2-3 χρόνια περίπου, με αφορμή την συναυλία του ΛΕΞ στην Ν.Σμύρνη.

Από τότε έχουν γραφτεί χιλιάδες γνώμες και παραγνώμες για την νεολαία, για την μουσική που ακούει, «τι βρίσκουν σε αυτό τα παιδιά μας;» και πάει λέγοντας. Βέβαια ο άνθρωπος είναι ένα κοινωνικό ον απ’την αρχή της ύπαρξής του.

Απο τα αρχαία χρόνια έψαχνε τρόπους να βρεθεί με άλλους, να γλεντήσει, να ψυχαγωγηθεί, να ανυψώσει το πνευματικό του επίπεδο.

Ιδιαίτερα σε δύσκολες περιόδους της ιστορίας (πόλεμοι, κατοχή, φτώχεια, καταπίεση), αυτή την ώρα στην Παλαιστίνη, τα γλέντια, οι χοροί, το τσίρκο, γενικότερα η διέξοδος απ’ την ζοφερή πραγματικότητα είναι το φάρμακο για να συνεχίζουν να αγωνίζονται.

Πάντα δηλαδή η μουσική αποτελούσε μια διέξοδο από τα προβλήματα των ανθρώπων. Γίνεται αγαπητή και λαϊκή, όταν αγκαλιάζει τους ποθούς, τις ανάγκες, τις αδυναμίες, τα λάθη και τις αγωνίες των λαών.

Με αυτή την έννοια πάντα υπάρχει κοινό που στηρίζει, ενισχύει και ακολουθεί προσπάθειες μπαντών και σόλο καλλιτεχνών, με αρκετά παραδείγματα στην χώρα μας.

Ο δρόμος αυτός είναι δύσκολος, ειδικά στην χώρα μας οπού τα πάντα υποτάσσονται στις ανάγκες του τουρισμού, σε ένα παρασιτικό νταραβέρι στο οποίο συμμετέχουν απ’ τους ιδιοκτήτες αυτού του τόπου μέχρι και τους ιδιοκτήτες των μαγαζιών και δυστυχώς μέχρι και καλλιτέχνες από διάφορα μετερίζια.

Στις αρχές Απρίλη πήρες μέρος σε διεθνή blues διαγωνισμό στο Σπλιτ της Κροατίας, όπου κατέκτησες τη 2η θέση και με μόλις μία ψήφο διαφορά από την 1η θἐση, μια πολύ μεγάλη επιτυχία. Τι αποκόμισες, πέρα από το ασημένιο μετάλλειο? Έχουν γίνει αντίστοιχες διοργανώσεις στην Ελλάδα?

Μια διόρθωση μόνο. Δεν ήμουν στην 2^η θέση. Οι 3 πρώτοι ήταν μπάντες. Στους σόλο καλλιτέχνες, για μία μονάδα έχασα την διάκριση. Θα κάνω μια περιγραφή της διοργάνωσης αυτής για να δώσω μια εικόνα.

Σε κάθε χώρα της Ευρώπης υπάρχει μια ομάδα ανθρώπων που ασχολείται με την μουσική της μπλούζ. Αυτοί κατά  κύριο λόγο είναι δημοσιογράφοι, οργανώνουν φεστιβάλ, είναι ραδιοφωνικοί παραγωγοί, και γενικώς φίλοι της μπλούζ.

Όλοι αυτοί μαζί αποτελούν την European blues union. Κάθε χρόνο οργανώνουν το European Blues Challenge κατά προτίμηση σε χώρα που να μπορεί να το στηρίξει οικονομικά το event. Η κάθε χώρα επιλέγει έναν καλλιτέχνη ή μπάντα που θα την εκπροσωπίσει, κάτι σαν eurovision της μπλουζ.

Ένα event που σαν στήσιμο και λογική είναι εκ διαμέτρου αντίθετο με το πυρήνα της μουσικής αυτής. Οι καλλιτέχνες αλλά και οι κριτές που καλούνται να συμμετάσχουν, κανονίζουν και πληρώνουν μόνοι τους το ταξίδι. Ο διαγωνισμός διαρκεί 3 ημέρες, 2 ημιτελικοί και τελικός. Ο νικητής θα εμφανιστεί σε αρκετά ευρωπαϊκά μπλουζ φεστιβάλ μέσα στο καλοκαίρι.

1^η Παρατήρηση:

Παρατηρώντας την διοργάνωση σχεδόν αμέσως διακρίνεις την αντίθεση Βορρά και Νότου, απ’ το στήσιμο, την οργάνωση αλλά και τις συζητήσεις. Οι μουσικοί των βόρειων χωρών,με εταιρείες παραγωγής, μάνατζερ, content creators, makeup artists και πολλά άλλα, ενώ οι μουσικοί απ’ τις νότιες χώρες σαν τους φτωχούς συγγενείς.

Να σημειώσουμε εδώ πως αρκετοί νοτιοευρωπαίοι δεν βιοπορίζονται αποκλειστικά απ΄την μουσική τους σε αντίθεση με τους βόρειους.

2^η Παρατήρηση:

Τα τραγούδια που γράφω έχουν μια συγκεκριμένη πολιτική χροιά και κατεύθυνση. Πραγματικά προς έκπληξή μου, πυροδότησαν ενδιαφέρουσες συζητήσεις σχετικα με την πολιτική – κοινωνική κατάσταση στις χώρες μας αλλά και τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι λαοί.

Από κάποιους Ιταλούς ακούστηκε «παίξε μόνο πολιτικά τραγούδια», ενώ υπήρξε ενθουσιασμός για το περιεχόμενο των τραγουδιών.

Αυτά τα ανεφέρω όχι για να πω μπράβο στο εαυτό μου, αλλά γιατί στην χώρα μας ένω έχουμε αρκετούς καλλιτέχνες σε διάφορες μορφές τέχνης που εκφράζουν μια αντιθετική λογική, ενάντια στην κυρίαρχη, τους αντιμετωπίζουμε ως περίεργους-γραφικούς.

Γενικά μια πολύ καλή εμπειρία για διάφορους λόγους, αξίζει κάποιος μουσικός αν μπορεί, να πάει.

Σε λίγες μέρες θα παίξεις ξανά στην Κροατία, στο Thrill Blues Festival, ένα πραγματικά διεθνές σημαντικό μουσικό ραντεβού, που οργανώνεται από το 2017. Πώς νιώθεις με αυτό?

Ωραία φάση θα είναι γενικά, το οργανώνουν μουσικοί σε ένα χωριό, το Trilj.

Είσαι πολυδιάστατη και πολυτάλαντη προσωπικότητα, αφού ασχολείσαι και με άλλα πολύ ενδιαφέροντα αντικείμενα. Θες να μας πεις δυο πράγματα για αυτά?

Γενικότερα έχω σπουδάσει και δουλεύω σαν γραφίστρια. Όσο αυτό είναι εφικτό μ’ αρέσει πολύ να σχεδιάζω άλμπουμ και αφίσες για άλλους μουσικούς και γενικότερα πρότζεκτ που να είναι δημιουργικά και κινηματικά. Αυτη την περίοδο κάνω και άλλη μια δουλειά, αλλά δεν έχει πολυδιάστατο ενδιαφέρον.

Αυτό που έχει ενδιαφέρον ωστόσο είναι μια κατάσταση που έχει δημιουργηθεί ενόψει ηχογραφήσεων για το νέο άλμπουμ που θα είναι με ελληνικό στίχο. Είναι κάτι που το ετοιμάζουμε μαζί με τον Σταμάτη Στριγγάρη, τον Αντρέα Ταβερνάρη και τον Γιώργο Κούβαρη, και συμμετέχουν και άλλοι φίλοι και άνθρωποι που τους ευχαριστούμε και μόνο που μας μιλάνε.

Ο Σταμάτης είναι οργανοποιός, και μαζί με τον Αντρέα τρέχουν το εργαστήριο χειροποίητων μουσικών οργάνων Dustbowl στο Μπραχάμι.

Πέρα από τα τυπικά μουσικά όργανα, ασχολούνται με την κατασκευή σινεμάτικ πειραματικών μουσικών οργάνων. Δηλαδή μουσικά όργανα που δημιούργουν κατα βάση ατμόσφαιρες, αλλόκοτους ήχους και ηχογραφούνται για να χρησιμοποιηθούν σε soundtrack ταινιών.

Τελευταία δημιουργία τους ήταν μια ραπτομηχανή που μετατράπηκε σε μουσικό όργανο, την οποία παρουσίασαν στο Μέγαρο Μουσικής τον προηγούμενο μήνα. Εκεί παρουσιάσαμε μόνο με την ραπτομηχανή ένα από τα τραγούδια που ετοιμάζουμε το «The classes of the train» – «Οι τάξεις του τρένου».

Ανήκεις στους αισιόδοξους ή στους απαισιόδοξους πολιτικά, με όλα αυτά που συμβαίνουν σε Ελλάδα και εκτός συνόρων?

Ειλικρινά στους απαισιόδοξους που πιθανά παλεύουν να αντισταθούν αισιόδοξα. Γενικότερα, ζούμε σε έναν ακραίο νεοφιλελευθερισμό που θεοποιεί το άτομο, κατακεραυνώνει οτιδήποτε συλλογικό χωρίς να προσφέρει κάποιο όραμα για ένα καλύτερο μέλλον.

Αντίθετα καλλιεργεί φόβο και ανασφάλεια για να φαντάζει κυρίαρχος και να πλασσάρεται ως η μόνη λύση. Κάνει πολέμους, γενοκτονίες σε live μετάδοση, στηρίζει σιωνιστές, εγκληματίες πολέμου, σύγχρονους ναζί. Το φοβερό όλων είναι ότι η Ελλάδα ως χρήσιμος ηλιθίος είναι ο πιο φανατικός πειθήνιος υποστηρικτής του σύγχρονου αυτού Άξονα.

Μέσα όμως απ’ αυτή την βρώμα βλέπεις ότι υπάρχουν φωτεινά παραδείγματα.

Σε μια εκδήλωση που οργανώθηκε στην πλατεία Αυδή με τον εθελοντή γιατρό Χ. Γεωργάλα, ο οποίος πήγε για 1 μήνα στην Γάζα στο νοσοκομείο Νάσερ, μας μίλησε για μια Παλαιστίνη της αντίστασης, μια Παλαιστίνη της ελπίδας, μια βόμβα διέλυε το νοσοκομείο, μια γροθιά Παλαιστινίων μέσα σε κάποιες ώρες το ξαναέφτιαχνε.

Όσο και να προσπαθούν, δεν μπορούν να εξαφανίσουν έναν λαό που αντιστέκεται χρόνια τώρα στην κατοχή.

Τι ετοιμάζεις για το επόμενο διάστημα?

Μετά την Κροατία, θα παίξω στο CampInCrisis στην Βάλια Κάλντα και τον Αύγουστο θα συμμετέχω στο Boogie Woogie festival στο Laroquebrou στην Γαλλία. Ταυτόχρονα όπως είπαμε και πριν προχωράμε το καινούργιο άλμπουμ.